Traditie-expert: Vanaf deze datum mag je de kerstboom pas opzetten

maandag, 10 november 2025 om 10:55

beautiful-young-girl-wearing-black-sweater-hangs-toy-christmas-tree-high-quality-photo

Het optuigen van de kerstboom is voor veel mensen een traditie vol nostalgie en gezelligheid. Terwijl sommige mensen hun al in november in huis halen, wachten anderen nog liever een tijd. Maar wat is nu het 'officiële' moment om de kerstversiering van zolder te halen?

Kerstboom

De gewoonte om een boom te versieren gaat ver terug in de tijd en heeft vermoedelijk haar wortels in Germaanse gebruiken. Ook bij de Romeinen was het gebruikelijk om hun huizen te versieren met groene takken en lichtjes.

Voor zowel Germanen als Romeinen stond het groen symbool voor vruchtbaarheid en het goddelijke. De dennenboom viel daarbij op als een boom die het hele jaar door zijn kleur behield.

Omdat deze altijdgroene boom het begin van de lente aankondigde, werd hij tijdens de midwinterviering, op de kortste dag van het jaar,versierd en neergezet, vaak midden in het dorp.

De boom werd toen gedecoreerd met kleurrijk papier, appels, koekjes, snoep en glimmende ornamenten.

Pas in de tweede helft van de negentiende eeuw deed de kerstboom zijn intrede in Nederland. In eerste instantie werd er argwanend naar gekeken, maar rond het jaar 1900 stond de boom in veel huiskamers tijdens de feestdagen.

Opzetten

Volgens oude tradities liep de kerstperiode van 21 december tot Driekoningen op 6 januari. Anno 2025 beginnen veel huishoudens al veel eerder met versieren.

In Nederland duiken de meeste kerstbomen begin december op. Traditiedeskundige Ineke Strouken legt aan NH Nieuws uit dat daar een soort ongeschreven regel achter zit.

''Eerst vieren we Sint-Maarten, daarna Sinterklaas en pas dan Kerstmis. Veel mensen beginnen dus pas met hun kerstboom zodra Sinterklaas het land heeft verlaten.''

Toch is het tegenwoordig ook heel normaal om al in november te beginnen. ''Voor sommige mensen is Kerst een echte passie'', vertelt Ineke. ''Ze doen weken over het versieren van hun huis, dus dan is het logisch dat ze vroeg beginnen.''

Het blijkt dat een kerstboom in huis gelukkiger maakt. Uit onderzoek van het Journal of Environmental Psychology blijkt dat het optuigen van de boom positieve emoties en een gevoel van welzijn versterkt.

Aftuigen

Ook het moment waarop de boom wordt afgetuigd verschilt per huishouden. Volgens Strouken is het van oudsher gebruikelijk om dit na Driekoningen (6 januari) te doen. ''Vroeger geloofde men dat het ongeluk bracht om de boom eerder op te ruimen'', legt ze uit.

Toch houden veel mensen zich niet meer aan die datum. Sinds het traditie werd om kerstbomen tijdens de jaarwisseling te verbranden, iets wat in de jaren vijftig en zestig populair werd, verdwijnen veel bomen al eerder uit de woonkamer.

Er bestaan dus geen vaste regels meer. ''Sommige mensen laten hun boom tot ver in januari staan, anderen willen hem juist direct na oud en nieuw de deur uit om weer orde in huis te krijgen. Iedereen doet het op zijn eigen manier'', aldus Ineke Strouken.